AC зарядтау
Айнымалы токпен (AC) зарядтау барлық электр көліктері мен плагин гибридтер үшін стандартты болып табылады. Айнымалы токпен зарядтау аккумуляторды қорғайды және электр көлігінің қызмет мерзімін ұзартады. Айнымалы токпен зарядтау тұрақты токпен (DC) зарядтауға қарағанда баяуырақ жүреді, бірақ әр электр көлігінде жылдам зарядтау порты бола бермейді. Плагин гибридтердің көпшілігінде тек айнымалы токпен зарядтау мүмкіндігі бар.
AC зарядтаудың ыңғайлылығы — кез келген жерде Шуко (Schuko) деп аталатын қарапайым розеткадан зарядтауға болады. Көбінесе электр көлігі Шуко зарядтау адаптерімен жабдықталған, ал оны жоқтарға интернет-дүкендерден, сондай-ақ бізден сатып алу оңай. Айнымалы токпен зарядтаудың максималды қуаты 43 кВт құрайды. Айнымалы ток желісінен зарядтау кезінде барлық электр көліктеріне орнатылған «борттық» зарядтау құрылғысы пайдаланылады. Ол айнымалы токты тұрақты токқа 10%-ға дейін жоғалтумен түрлендіреді. Электр көлігін таңдау кезіндегі негізгі параметрлердің бірі — борттық зарядтау құрылғысының қуаты, ол арзанырақ және кеңірек таралған айнымалы ток зарядтау станцияларынан қаншалықты тез зарядтауға болатынын анықтайды.
Электр көліктеріне арналмаған айнымалы ток розеткаларының бірнеше түрі бар:
- 1 фаза 3,7 кВт (230 В 16 А) - Шуко деп аталатын тұрмыстық розетка
- 1 фаза 7,4 кВт (230 В, 32 А) - өнеркәсіптік CEE Blue
- 3 фаза 11 кВт (400 В 16 А) - өнеркәсіптік CEE Red 16
- 3 фаза 22 кВт (400 В 32 А) - өнеркәсіптік CEE Red 32
CEE Blue және CEE Red арқылы зарядтау кең таралмаған, себебі мұндай адаптерлерді сатып алу қиын, ал осы адаптерлермен зарядтау мүмкін болатын орындар оның мақсатына қарай шектелген.
Нарықта мамандандырылған зарядтау порттарының екі негізгі түрі бар: Type 1 және Type 2.
Type 1 (J1772)
Бұл ажыратқыш түрі электр көліктерінің алғаш пайда болған кезінен бері белгілі. Type 1 ажыратқышы негізінен АҚШ пен Жапонияда қолданылады, бірақ оны Еуропада да осы елдерден әкелінген көліктерде кездестіруге болады. Type 1 арқылы бір фазалы 240 В 80 А кернеуден 19,2 кВт-қа дейін зарядтауға болады. Type 1-ден Type 2-ге арналған кабельдер мен адаптерлер бар, олар Type 2 порты бар станциялардан зарядтауға мүмкіндік береді.
Type 2 (IEC62196)
Type 2 ажыратқышы бүкіл әлемде кеңінен таралған және зарядтау ажыратқыштарының негізгі түрлерінің бірі болып табылады, ол 400 В үш фазалы токта әр фазада 63 А кезінде 43 кВт-қа дейін зарядтауға мүмкіндік береді.
Сондай-ақ Type 3 (Alliance) 3-тип
Францияда көптеген зарядтау станцияларында EV Alliance Type 3C розеткасы қолданылады. Францияның осы розетканы қолдану себебі — Франция заңы бойынша кез келген қоғамдық электр розеткасында адамдардың электр тогына тиіп кетуіне жол бермейтін физикалық қорғаныс болуы тиіс. Кабельдер бір фазалы және үш фазалы нұсқаларда станция жағында Type 3, ал көлік жағында Type 1 немесе Type 2 ажыратқыштарымен шығарылады. Басқа елдерде сирек кездеседі, бірақ Франция мен Италиядан электр көлігін сатып алған кезде осы розетка түрін кездестіруіңіз мүмкін.
Келтірілген мәндерден айнымалы токпен ең тиімді зарядтау 3x230 В (үш фазалы 400 В кернеу) пайдаланатын және әр фаза үшін максималды 32 А ток беретін зарядтау станциясынан жүзеге асатыны көрінеді, бұл 22 кВт-қа тең. 43 кВт-пен зарядтай алатын жалғыз көліктер — Renault ZOE Q модификациясы және Samsung SM3 Z.E.
Электр көлігін Шуко адаптерімен қосқан сайын, оның зарядталып жатқанына көз жеткізіңіз. Көптеген қарапайым розеткаларда жерге тұйықтау жоқ, зарядтау адаптері қате көрсетіп, электр көлігін зарядтауға рұқсат бермейді.
Type 2 - Type 2 кабелімен зарядтау кезінде зарядтау қуатын анықтайтын ерекшеліктер мен нұсқалар бар. Кабельдің қимасы қуаттың негізгі факторы болып табылады. Зарядтау қуатын кабельдің таңбалауы бойынша білуге болады, мысалы: 3G2,5мм2 (3 қуат сымы: 1 фаза, нөл, жер) + 2x0,5мм2 (сигнал).
Type 2 - Type 2 кабель түрлері:
-
- 3G2,5мм2 + 2х0,5мм2 - 4,6 кВт 1 фаза 20 А. Плагин гибридтердің көпшілігі және Volkswagen e-Up, Skoda CITIGOe, Smart сияқты кейбір электр көліктері осы кабель түрімен зарядталады.
-
- 5G2,5мм2 + 2x0,5мм2 - 13,8 кВт, 3 фаза, 20 А. Tesla Model 3, Mercedes B250e, BMW i3 сияқты көліктер осы кабель түрімен зарядталады.
-
- 3G4мм2 (немесе 6мм2) + 2x0,5мм2 - 7,4 кВт 1 фаза 32 А. Корей және американ электр көліктерінің барлығы дерлік осы кабель түрімен зарядталады.
-
- 5G4мм2 (немесе 6мм2) + 2x0,5мм2 - 22 кВт 3 фаза 32 А. Tesla Model S/X, Renault Zoe сияқты электр көліктері осы кабель түрімен зарядталады.
Станция мен көлік арасындағы байланысқа арналған сигналдық сымдар зарядтау қуатына әсер етпейді.
Айнымалы ток зарядтау станцияларының көпшілігі 22 кВт (400 В, 32 А) береді.
Бұл ақпарат біздің жеке тәжірибемізден жинақталды!